مێژوی کۆمپیوته‌ر

مێژووی كۆمپیوته‌ری كه‌سی له‌وكاته‌وه ده‌ستپێده‌كات، كه كه‌سێك توانیویه‌تی كۆمپیته‌رێك بكرێت.
ئه‌ی كه‌ی كۆمپیوته‌ری‌كه‌سی دروستكراوه؟
تائێسته له‌نێوان شاره‌زایاندا له مشت و مڕدایه.
خاڵی سه‌ره‌كی ده‌ركه‌وتنی PC مایكرۆپرۆسێسۆره، كه بۆ یه‌كه‌مجار له ساڵی 1968 له لایه‌ن ئه‌ندازیارێكه‌وه كه له Texas Instroments كاریده‌كرد دۆزرایه‌وه، به‌ڵام له‌به‌رئه‌وه‌ی نه‌یتوانی قه‌ناعه‌ت به لێپرسراوه‌كانی بهێنێت له سوده‌كانی هه‌روامایه‌وه و دوای 3 ساڵ بۆ جارێكی تر دۆزرایه‌وه.
مایكرۆپرۆسیسۆر بۆ یه‌كه‌م جار له لایه‌ن Intel –ه‌وه كه‌وته بواری بازرگانییه‌وه و شانازی ده‌كه‌ن به‌وه‌ی كه دۆزه‌ره‌وه‌ین.

1971-
ئینتل Intel یه‌كه‌م مایكرۆپرۆسێسۆر 4004 (4 بیت)ی ده‌رده‌خات.
IBM یه‌كه‌مین دیسكێته(Floppz Disk)ی نیشاندا، فۆرماتی8 .
یه‌كه‌مین PROM و EPROM له‌گه‌ڵ 256بایت (2كیلۆبایت) توانای پاشه‌كه‌وتكردن ده‌ركه‌وت.
1972-
ئینتل 8008، یه‌كه‌مین مایكرۆپرۆسێسۆری 8 بیت ی ده‌ركه‌وت.
Texas Instuments هه‌ستا به دروستكردنی 1000T كه 32 بایت ڕام ی هه‌بوو، كه له ئامێری ژمێریاری دا به‌كارده‌هات.
یه‌كه‌مین دیسكی 5.25 ده‌ركه‌وت.
ئه‌تاری دروستكرا و یه‌كه‌مین یاری ڤیدیۆ كه‌وته بازاڕه‌وه.
1973-
گاری كیلداڵ Gary Kildall یه‌كه‌م ڤێرژنی M/CP خسته سه‌ر 8008 .
ئای بی ئێم په‌پكه‌ی جێگیر(fixed disk- festplatte)ی مۆدێرنی دروستكرد.
1974-
ئینتل 8080، مۆتۆرۆلا Motorola 6800 , 1802 RCA به ته‌كنه‌لۆجی 6 مایكرۆن Mikron ده‌ركه‌وتن.
گاری كیلداڵ M/CP و M/PLی گه‌شه‌پێدا بۆ8080 و یه‌كه‌م كۆپی فرۆشته ئینتل.
C وه‌ك زمانی پرۆگرامكردن دۆزرایه‌وه.
یه‌كه‌مین 4 كیلۆبایت ڕام RAM ده‌ركه‌وت.
1975-
8800 Altair وه‌ك یه‌كه‌مین كۆمپیوته‌ری بچوك ده‌رده‌كه‌وێت.
دوابه‌دوای مۆدێلێكی تری IMSAI هات.
Bill Gates و Paul Allen زمانی پرۆگرامكردنی BASIC یان بۆ 8800 Altair دانا.
پرۆسیسۆری 6502 له‌لایه‌ن ته‌كنه‌لۆژی MOS له‌كێبڕكێیه‌كی نرخدا به 25 دۆلاری ئه‌مریكی كه‌وته‌به‌رده‌ست.
1976-
پرۆسێسۆری Z80 ،یه‌كه‌مین چیپی گونجێنراو بۆ 8080 ده‌ركه‌وت.
Intel 8085 ی ده‌ركرد، به‌ڵام سه‌ركه‌وتو نه‌بوو.
یه‌كه‌مین پرۆسیسۆری Bit 16 ی 9900 TMS ده‌ركه‌وت.
كۆمپیوته‌ری سێو Apple له لایه‌ن Steve Wozniak و Steven Jobs بنیاتنرا.
1Apple ده‌ركه‌وت.
توێژینه‌ره‌وه‌ی دیجیتال بنیاتده‌نرێت.
له‌نامه‌یه‌كی كراوه‌دا Bill Gates باس له چه‌ته‌گه‌ری كاڵانه‌رمه‌كان ده‌كات.
1977-
II Apple, 80-Tandy TRS و Commodore PET ده‌رده‌كه‌ون.
ده‌ركه‌وتنی یه‌كه‌مین كۆمپیوته‌ر كه مرۆڤ به ئاسانی دایبگرسێنێت و بتوانێت پرۆگرامی بكات،
مایكرۆسۆفت دامه‌زرا.
یه‌كه‌م گه‌وره‌ترین ڕێپێدانیM /CP بۆ IMSAI به 25000 دۆلاری ئه‌مریكی فرۆشرا.
ئه‌تاری سیستێمی كۆمپیوته‌ری ڤیدیۆ نیشان ده‌دات، پاشان ناونرا 2600 VCS.
یه‌كه‌مین RAMی 16كیلۆبایت ی ده‌ركه‌وت.
1978-
یه‌كه‌مین پرۆسیسۆری 32 بیت له‌لایه‌ن ئینتل، له ماوه‌ی سێ هه‌فته‌شدا ئینتلی8086 گه‌شه‌یپێدرا.
Apple بنكه‌یه‌كی فلۆپی‌دیسكی(دیسكێته)5.25 ئینجی بۆ ئێپڵی2 دامه‌زراند
Epsen چاپكه‌ریMatrix 80-MX ده‌خاته بازاڕه‌وه.
1979-
ده‌ركه‌وتنی یه‌كه‌مین پرۆگرامی به‌كارهێنان WordStar(كارتیاكردنی‌تێكست) و VisiCalc (نه‌خشه‌وژمێریاری).
ده‌ركه‌وتنی پرۆسیسۆری 16بیت 80000Z و 68000 MC.
Computer 4/99 Ti له‌گه‌ڵ پرۆسیسۆری 9900 TMS وه‌ك یه‌كه‌مین كۆمپیوته‌ری‌ماڵ به 16 بیت خرایه بازاره‌وه.
كێبڕكێ له بازاڕی كۆمپیته‌ری‌ماڵ ئه‌تاری 400 و ئه‌تاری 800 .
یه‌كه‌مین مۆدم بۆ ئێپڵ ده‌رده‌كه‌وێت. به باودی(Baud) 100 و 300 كاریده‌كرد.
1980-
پاش گڤتوگۆیه‌كی ژیرانه له‌گه‌ڵ توێژه‌ره‌وه‌ی‌دیجیتاڵ IBM هه‌ستا به‌ڕاسپاردنی Microsoft بۆ گه‌شه‌پێدانی سیسته‌مێكی‌كارگێری بۆ IBM PC.
Microsoft له دوومانگدا كۆپییه‌كی پرۆگرامكراوی M/CP به‌ناوی DOS-Q ده‌كڕێت، وه له‌ژێرناوی DOS-MS/DOS-PC ده‌یفرۆشێته‌وه.
Seagate یه‌كه‌مین هارددیسكی 5.25 ده‌رده‌كات.
Apple III و 432 Intel شكست ده‌خۆن.
80-ZX یه‌كه‌مین كۆمپیته‌ر به ‌ڕام‌ی64 كیلۆبایت كه نرخی له ژێر 500 ماركه‌وه بوبێت.
1981-
IBM PC ده‌رده‌كه‌وێت به‌نرخی 3000 دۆلار.
له‌گه‌ڵ DBASE II یه‌كه‌مین بانكی‌زانیاری ته‌واو ده‌رده‌كه‌وێت.
یه‌كه‌مین په‌پكه‌ی‌جێگیری 5میگابایت بۆ ئێپڵ ده‌رده‌كه‌وێت.
81-ZX دوابه‌دوای80-ZX دێت كه ته‌نها 5 چیپ ی هه‌یه.
20-VC ی Commodore ده‌ده‌كه‌وێت.
1 Osborne یه‌كه‌مین كۆمپیته‌ری هه‌ڵگیراوه كه به پاتری ئۆتۆمبیلیش كاری پێبكرێت، به‌ كێشی 11،5 كغم.
1982-
له‌گه‌ڵ ده‌ركه‌وتنی 64-C له‌ لایه‌ن Commodore جه‌نگی نرخشكاندن ده‌ستپێده‌كات.
ده‌ركه‌وتنی یه‌كه‌مین كۆمپیوته‌ری Notebook له لایه‌ن Epson به ناو 20-HX.
پرۆسیسۆری 80286 ته‌واوده‌بێت.
1983-
ئێپڵ LISA ده‌خاته‌ڕوو، یه‌كه‌مین كۆمپیوته‌ری كه‌سی به ڕووپه‌لی گرافیكه‌وه، به‌ڵام به نرخێكی زۆر گران 15 تا 20 هه‌زار مارك.
له‌گه‌ڵ Lotus ی 1-2-3 یه‌كه‌مین نه‌خشه‌وژماره ی به‌كارهێنراو بۆ DOS-MS ده‌رده‌كه‌وێت.
Turbo Pascalده‌رده‌كه‌وێت و ده‌بێته به‌ربڵاوترین زمانی‌پرۆگرامكردن له پاڵ BASIC.
له مانگی 11 مایكرۆسۆفت 1.0 Windows خسته‌ڕوو، وه له مانگی 4 یشدا MS Word.
++C گه‌شه‌یسه‌ند و Sonyسۆنی دیسكێته‌ی 3.5 ی خسته‌ڕوو.
XT-PC به په‌پكه‌ی‌جێگیری 10 میگابایت ی ده‌رده‌كه‌وێت.
ڕام ی 256 كیلۆبایت ده‌رده‌كه‌وێت.
1984-
ئێپڵ Macintosh ماكینتۆش پێشكه‌ش ده‌كات.
Apple IIc هه‌ڵده‌سێت به دانانی Linie 8 بیت.
IBM AT به پرۆسیسۆری 80286 ده‌رده‌كه‌وێت.
له مانگی 9 MS Word ده‌ركه‌وت – 17 مانگ پاش خستنه‌ڕووی.
به 464 Amstrad CPC دواین كۆمپیوته‌ری‌ماڵ ی 8 بیت ی ده‌رده‌كه‌وێت.
MSX ی ستانداردی مایكرۆسۆفت بۆ یه‌كه‌م جار له یابان شكست ده‌خوات و پاشان له ساڵی 1985 له ئه‌وروپادا. ئامێره‌كان دره‌نگ ده‌گه‌ن و گرانیشن.
Philipps سی‌دی ڕۆم ROM-CD ده‌خاته‌ڕوو.
به 68020 یه‌كه‌مین پرۆسیسۆری 32 بیت ی بۆ كۆمپیوته‌ری كه‌سی ده‌رده‌كه‌وێت.
1985-
ئه‌تاری Atari ST پیشانده‌دات، یه‌كه‌مین كۆمپیته‌ری ماڵ به پرۆسیسۆری 68000.
پاش ماوه‌یه‌ك Amiga له لایه‌ن Commodore به هه‌مان پرۆسیسۆر ده‌رده‌كه‌وێت.
ئێپڵ یه‌كه‌مین چاپكه‌ری‌لێیزه‌ر laser printer ده‌رده‌كات.
پاش دووساڵ له ده‌رخستنی 1.0 Windows ده‌رده‌كه‌وێت.
Stebe Jobs ئێپڵ به‌جێده‌هێڵێت و كارگه‌ی NeXT داده‌مه‌زرێنێت.
1986-
پرۆسیسۆری 80386 نیشانده‌درێت. له مانگی10 یه‌كه‌مین پی‌سی به‌م پرۆسیسۆره له لایه‌ن Compaq ده‌رده‌كه‌وێت.
ده‌ركه‌وتنی CEM وه‌ك یه‌كه‌مین ڕوپه‌لی گرافیكی به‌كارهێنراو بۆ پی‌سی.
2000MIPS ده‌رده‌كه‌وێت وه‌ك پرۆسیسۆری RISC.
دوا ئێپڵی دوو Apple II GS ده‌رده‌كه‌وێت.
1987-
دانانیLinie 2/PS له‌لایه‌ن IBM, هه‌رچه‌نده له‌گه‌ڵ IBM PC نه‌ده‌گونجا.
2.0 Windows ده‌ركه‌وت له‌گه‌ڵ یه‌كه‌مین بنكه‌ی كاری Sun SPARC.
68030 ده‌رده‌كه‌وێت و IBM PC Linie داده‌نرێت.
VGA و XGA ستاندارد داده‌نرێت.
HP یه‌كه‌مین چاپكه‌ری مه‌ره‌كه‌ب په‌خشی ڕه‌نگاوڕه‌نگ ده‌خاته‌ڕوو.
درایڤ دیسك ی 3.5 به‌گونجاوی ده‌خرێته پی‌سی ه‌وه.
ڕام ی 1میگابایت ده‌رده‌كه‌وێت.
1988-
2/OS له لایه‌ن مایكرۆسۆفت و ئای‌بی‌ئێمIBM نیشانده‌درێت.
ویندۆزی 2.1Windows نیشانده‌درێت.
4.5 Turbo Pascal وه‌ك ته‌واوكه‌رێكی زمانی پرۆگرامكردن بۆ پی‌سی ده‌رده‌كه‌وێت.
1989-
486 Intel نیشانده‌درێت.
كارتی ده‌نگ Soundblaster ده‌رده‌كه‌وێت.
باس له68040 MC ده‌كرێت.
1990-
3.0 Windows نیشانده‌درێت و وه‌ك باشترین ڤێرژنی به‌كارنێنراو ده‌فرۆشرێت.
ئای‌بی‌ئێم یه‌كه‌م چیپ ی POWER PC ده‌خاته كۆمپیوته‌ری گه‌وره‌وه.
ڕام ی 4میگابایت ده‌رده‌كه‌وێت.
1991-
پاش دووساڵ 68040 ده‌رده‌كه‌وێت.
Apple Powerbook ده‌رده‌كه‌وێت و زۆربه‌باشی ده‌فرۆشرێت.
ڤێرژنی یه‌كی لینۆكس Linox له ئینته‌رنێتدا بڵاوده‌كرێته‌وه.
HTML له CERN (سه‌نته‌ری لێكۆڵنه‌وه بۆ پارچۆكه‌ی فیزیاوی له جنێف)دا گه‌شه‌ده‌كات.
1992-
3.1 Windows ده‌رده‌كه‌وێت له‌گه‌ڵ OLE و True Type Fonts, ئه‌مه ڕێكۆرد له فرۆشتندا ده‌شكێنێت.
Clons 486 و VESA Local Bus ده‌رده‌كه‌وێت
چاپكه‌ری فیچقه‌مره‌كه‌ب ی500 Deskjet له‌چاو Matrix له‌فرۆشتندا باڵده‌گرێت.
نرخی چاپكه‌ری لێزه‌ر داده‌به‌زێته ژێر 2000 مارك.
ڤێرژنی2 ی 2/OS ده‌رده‌كه‌وێت.
Alpha Chip ده‌رده‌كه‌وێت.
1993-
مایكرۆسۆفت خۆی له ئای‌بی‌ئێم ده‌كێشێته‌وه سه‌باره‌ت به كاركردنی له 2/OS دا.
له ئه‌نجامی ته‌قینه‌وه‌ی كارگه‌یه‌كی سندوق دروستكردن نرخ 4 به‌رامبه‌ر به‌رزده‌بێته‌وه.
پێنتیوم Pentium پێشكه‌ش ده‌كرێت.
1994-
Microsoft له مانگی5 باس له 4.0Windows .
3.0 Warp 2/OS ده‌رده‌كه‌وێت.
دوایین 7.0 DOS Clones PC و 7.0 Novell DOS ده‌رده‌كه‌ون.
په‌پكه‌ی‌جێگیر ده‌گه‌نه 1گیگابایت.
Delphi وه‌ك ته‌واوكه‌ری Pascal بۆ ویندۆز.
Commodore تیاده‌چێت(ئیفلاس ده‌كات).
PCI Bus داده‌نرێت.
1995-
پاش 17مانگ له باسكردنی 95 Windows ده‌رده‌كه‌وێت.
Intel پرۆسیسۆری Pentium pro نیشانده‌دات كه بۆ فه‌رمی 32بیت گونجاوه.
Internet ده‌ته‌قێته‌وه.
مایكرۆسۆفت واز له پرۆژه‌ی MSN ده‌هێنێت و Mosic Browser ده‌كرێت و وه‌ك Internet Explorer بڵاویده‌كاته‌وه.
Java ده‌رده‌كه‌وێت.
1996-
Intel پێنتیۆم Pentium MMX نیشانده‌دات.
4Windows NT ده‌رده‌كه‌وێت. ئه‌م فێرژنه پشتگیری بۆ پرۆسیسۆره‌كانی كۆمه‌ڵه‌ی 86x و كۆنه‌كانی وه‌ك MIPS, Aopha, Power PC و ROSC-PA داده‌نرێت.
1997-
Intel پرۆسیسۆری Pentium II نیشانده‌دات.
دوا فێرژنی 2/OS له‌گه‌ڵ به‌ستنه‌وه‌ی به ناسینه‌وه‌ی ده‌نگیشه‌وه نیشانده‌دات.
Pentium Clones له لایه‌ن AMD و Cyrix وه ده‌رده‌كه‌ون.
Steve Jobs جارێكی تر Apple به‌ره‌وپێش ده‌بات.
1998-
به‌هۆی نه‌بونی داهاتی باش له سیستێمی Pentium II به‌رامبه‌ر به 6K ی ‌‌AMD ئینتل Celeron وه‌ك Low End Produkt نیشاندا.
98 Windows توشی بێهیوای ده‌بێت به‌هۆی ئه‌و گۆڕانكارییه كه‌م و ڕووكه‌شییه‌وه‌ی كه تیایدا كرابوو.
1999-
Pentiun III نیشانده‌درێت.
Athlon Prozessor ده‌رده‌كه‌وێت.
2000-
پرۆسیسۆری AMD له‌پێش Intel سنوری 1گیگاهێرتزی ده‌بڕێت.
4 Pentium وه‌ك به‌دواداهاتوی Pentium pro كه له ساڵی 1995ه‌وه ئه‌ندازیاران كاری تیاده‌كه‌ن ده‌رده‌كه‌وێت.
گرافیك چیپ ی وه‌ك GeForce ی NVida توانای پرۆسیسۆری پی‌سی به‌ته‌واوی ده‌رده‌خه‌ن و نرخیشی زیاد ده‌كه‌ن.
2000 Windows و Windows ME ده‌رده‌كه‌ون.
2001-
AMD پرۆسیسۆری Athlon XP Barton به‌توانای 533- 400 مێگاهێرتس ده‌رده‌كات.
Intel له كۆتایی ئه‌مساڵه‌دا Northwood 4Pentium ی 3،2 – 1،6 به‌توانای 800- 533 خسته‌ڕوو.
سه‌ركه‌وتوترین سیستێمی‌كارگێری ویندۆزی ئێكس‌پی XP ده‌ركه‌وت كه(زیاتر له 17ملیۆن دانه‌ی لێفرۆشراون)


گه‌شه به‌رده‌وامه...


Ser سه‌ر
© 2009 2010 Salar-service